Sempre fun unha tola da ortografía e da gramática. Como me doe ler un “ai moitos carravouxos haí” ou un “bou ha Orense”. Mais neste intre o que máis desexo é que a túa mensaxe de Whatsapp esté equivocada, errada, que sexas un patán e confundiras o lugar correcto onde colocar a coma. Só sinto ganas de correxirte e despois darche a resposta que tanto ansío que coñezas. Mais sei que tan só é a miña interpretación do teu pasotismo cara á miña persoa. Por moito que lea, relea, escriba e non me atreva a enviar, a túa mensaxe é moi clara : “Dime, que me queres?”

Mataría por borrar a túa coma e poder responder:  QUÉROTE.

Mais, finalmente, tras varios minutos dubidando, respondo:  Teño atascado o inodoro, cando podas ven botarlle un ollo. Grazas.

Ensíname…

Ensíname a quererte, a curar o meu corazón cuando pronuncias tales vocabúlos: monótonos, indiscretos.

Podo aprender baixo o paraugas do teu terso espírito. Podo mergullar ata o derradeiro poro da miña pel na túa vitalidade arrolladora e, afogar con tan voraz veleno a este  paradoxo adolescente.
Pero, Cómo facelo sen rachar, sen romper a túa alma e a miña  nun escuro abismo?
Ensíname. Só ensíname e dime que me queres.

EDITORIAL

Dime a quién reconoces y te diré quién eres.

Pese al escándalo de grandes proporciones que desataron, trabajo me costó encontrar en la “gran prensa” algunas de las fotos que fueron hechas públicas el pasado 11 de septiembre y los pocos medios de comunicación que las reprodujeron, se afanaron en desvirtuar la gravedad de los hechos que ellas denuncian.

Por cierto, esas fotos no fueron dadas a conocer ni por el gobierno  Bolivariano ni por ningún venezolano fue el director de la Fundación Progresar, Wilfredo Cañizares, defensor de derechos humanos en el lado colombiano de la zona fronteriza con Venezuela, el autor de esa revelación.

De antemano conocía que no tendría mucha cabida en esos “grandes” medios la sonriente figura del autoproclamado presidente, o mejor dicho proclamado por el gobierno estadounidense, míster Guaidó, junto a sus amigos John Jairo Durán Andrade, alias El Menor, y Albeiro Lobo Quintero, alias El Brother, que muy gentilmente lo “ayudaron” a entrar a territorio colombiano, el pasado 22 de febrero, a fin de montar un show con el cual, bajo el pretexto de ingresar a Venezuela una supuesta ayuda humanitaria, abrir las puertas a una intervención yanqui.

Menos aún fue difundida la foto de míster Guaidó con Nandito (Iván Posso Pedrozo) quien pese a tan tierno apodo es otro de los sanguinarios líderes Rastrojos; fue él, personalmente, el encargado de la operación de transporte y escolta del autoproclamado hasta territorio colombiano y específicamente hasta el helicóptero del presidente Duque. [...]  Ver +

Praza Avogados é un despacho de profesionais do Dereito de ampla traxectoria e recoñecida experiencia que continúa, nun novo ciclo ampliado, o labor do despacho Salgueiro Armada Avogados establecido desde o ano 1972 na cidade da Coruña. Os seus integrantes despois de desenvolver a súa carreira profesional asumen o relevo nunha nova etapa que está asociada á colaboración de máis profesionais, novos ámbitos de actuación e atención integral dos seus clientes.

Praza Avogados avala coa súa dilatada experiencia e resolución de miles de conflitos no público e privado a mellor e personalizada atención no asesoramento e defensa das persoas que confían no noso despacho os seus intereses.

O sol loce no fermoso ceo azul, corro e brinco polo sendeiro que percorre entre as frondosas árbores ata chegar o cume do monte. Dende aló enriba vense pequenos pobos espallados pola ladeira.

Séntome na herba verde e fresca salpicada de pequenas margaridas, mentres o vento me acaricia a face e xoga co meu pelo.

Cavilo que fermosa é a vida, dou grazas a Deus por a toparnos, só pensar en ti éncheme de ledicia, faime sentir viva.

Ti que me envolves ca túa luz, me colles da man e me arrastras a un mundo máxico. Ti que me bicas unha e outra vez mentres me susurras, – Dime que me queres, como se non souberas que te quero a morrer.

Miro o ceo salpicado de grandes nubes brancas, quedo pasmada cara elas, unha semella un Castelo, outra un corazón, e rio leda, semella que o amor está en todas partes.

Dime que me queres, veña. Dime que me queres! coma cando me partiches a boca e logo chorabas ao pedir perdón, ou coma cando me obrigabas a deitarme contigo naquelas noites que chegabas contento despois de saír por aí cos teus amiguiños, e eu aturaba o noxo de terte enriba de min, abafando co teu cheiro a alcol e tabaco rancio, calada soamente por non espertar á nena, e desexando que remataras dunha vez ou quedaras durmido.

Agora estás aí caladiño, xa non me dis nada. Papouche a lingua o gato? agora que xa non es quen de facerme máis dano, agora que xa non podes abrir a boca para enganarme de novo dicíndome que é a derradeira vez, que nos queres moito ás dúas, que non podes vivir sen nos, que se marcharamos serías capaz de calquera tolada. Xa non podes facernos mal, hoxe volvo a sentirme muller.

Despois do primeiro bico e deixándose levar pola candidez do romántico momento, ela mirouno aos ollos e dixo: “dime que me queres”. El obedeceu e contestou: “quéroche”.

Logo seguiu unha pregunta: “Canto? A resposta non se fixo de esperar: “Moito”. E converteuse en costume que ela fixese esa petición e el respondese o mesmo, ata o día que ela padeceu unha grave enfermidade e el, asustado ante a idea de perdela, cambiou a súa resposta e tras dicir “quéroche”, seguiu un “sempre”.

Agora ela estaba sentada fronte á cama, mirando como a vida del apagábase lentamente e, sufocando o pranto pediulle por última vez: “dime que me queres”. E el, con voz trémula, respondeu: “quéroche”. Canto?… A resposta del tardou un pouco máis pero fíxoa con maior vehemencia, exhalando o último alento: “eternamente”.

Penélope cambiou o continuo tictac do espertador que trouxo de Holanda por un aparello chino moito menos interesado no tempo. Aínda con menos interese, ao seu carón, Ulises agradecía o silencio.

A media mañá, a súa muller, erguía o peso dos dous. Heroicamente xuntos, cruzaban o corredor baixo a mirada das fotos dos fillos. Na cociña, Penélope tecía o almorzo xirando con coidado os envases cara a memoria de Ulises.

Almorzar xuntos, xantar, tomar a parva e que a tarde caia polo lados.

-E dime que me queres, Ulises?

E a mirada del adiantaba un si que se facía esperar.

Penélope abrazábao con forza e, con todo seu peso, tiraba de Ulises fóra da cociña. Cruzaban o corredor, onde as fotos dos fillos lle daban as costas unha a unha. Despois, deitábanse no silencio do cuarto.

Namentres Ulises xa durmía, Penélope aínda tiña que destecer os recordos.

Cando chegaches á nosa vida, tan pequena, engurrada e negra, revolucionáchela por completo. Con só 2 meses fuches arrancada da túa familia biolóxica. Só precisamos cruzar unha mirada para sentir que o noso era un amor para toda a vida. Cousiña petouta, veña a chorar polas noites, e nós, sen saber ben como calmarte. Consellos de expertos, moitos. Non meterte na nosa cama que logo ata os 10 anos non saes, non moito colo que logo te acostumas e non aprendes nin a camiñar soa. E agora, con xa 6 anos,  espertas paixóns e levantas miradas de quen aprecia a túa beleza exótica. Lista coma un allo, sabes usar esa ollada tristeira para acadar todo o que queres. Eu penso a cotío, “dime que me queres”, máis sei que dos teus belfos non sairán palabras humanas xamáis. Cun lambetón confórmome… É que so che falta falar, miña cadela.

Dime que me queres meu velliño.

Deixaches de ser meu pai  e convertícheste en meu fillo por esa enfermidade que lle chaman do esquecemento.

Mirábasnos a cara como si estiveras perdido.

Agora dende alí arriba axudanos s seguir vivindo

Eu a ti sí que te quero meu velliño, meu velliño…..

Estaba hoxe aquí, nesta punta da igrexa. Tiña vinte e un anos, e estaba moi nerviosa. Víao a el, na outra punta da capela, agardándome dende había tempo. Eu tamén o estivera agardando. O cura estaba ao seu carón, e souben que era o momento.
Camiñei cara a el, que me agardaba na outra punta. Agasallárame a VIDA, dérame a coñecer… Levabamos namorados dende os catorce anos. Coñecérao nas festas do pobo: era alto, guapo e moreno, fumaba e falaba cos seus amigos nunha esquina.
Comezamos a falar, a rir e ir á misa xuntos, ata que… Chegou ESTE día. Cando o cura rematou de predicar, pousou a súa man sobre a miña, agarroume pola cadeira coa outra man e os meus beizos rozaron os seus.

Nota: Este microrrelato preséntase “fóra de concurso” a petición da persoa que nolo enviou.

Xa llo dixeran había tempo, ia ser difícil dar con aquel corpo, ou co que quedaba del; pero dende ben pequena aparecíaselle en soños e bisbáballe con aquela voz agarimosa “venme buscar”. Non podía morrer sen tela nos seus brazos.

Noventa anos, con pouco aire xa nos foles, pero coa suficiente teimosía como para falarlles a cada  persoa da familia da barbarie, de como se criara sen unha nai docísima e de como tanto tempo despois seguía sen ter un sitio ao que levarlle flores.

A impaciencia bulíalle nas veas mentres a foxa de Sorga cuspía terra.

Individuo número sete: muller cun tiro no lóbulo frontal dereito, e o que parecen os restos do esqueleto dun feto de trinta e tantas semanas acaroado nos ósos da pelve. Entre as falanxes unha carteiriña cos restos dun cartón e letra infantil: “Dime que me queres”.  Nos beizos, un bico fosilizado pedindo xustiza.

Sentía o frío a morderlle na pel, naquelas mans súas tan pequenas. Os seus dedos estaban aferrados ó arco de madeira, que apuntaba cara o chan. Ela movíase con sixilo entre as gallas baixas das árbores, seguindo aquel rastro que parecía non ter fin. Pingas vermellas aquí e acolá, coma se dunha mensaxe sombría se tratasen.

Cando chegou a curva do río, viuno alí. A súa pelaxe negra, en contraste coa cor da neve sucia, que o enchía todo.

O lobo levantou a cabeza, pousando aqueles ollos tan verdes nela. Ensinando os dentes, avanzou cara a rapaza, deixando ver tras de si os restos da nena. Da súa irmá.

Ela afogou unha náusea.

As súas mans aferráronse máis forte no arco… ata que onde estaba o lobo, apareceu un rapaz.

—Dime que me queres —falou el, cunha voz ronca.

No corazón do amor da súa vida, ela disparou a frecha.

-Escoita Manuel.

-Que queres Lola?

-Dime que me queres.

-O que?

-Dime que me queres.

-Pero muller, estamos na misa. Fala baixo. A que ven iso agora?

-Levamos corenta e dous anos casados e coido que nunca mo dixeches.

-Estás a facer que me sinta avergoñado. Agora non. Ao saír falamos.

-Non. Ten que ser agora. Dime que me queres.

Primeira Carta do Apóstolo San Paulo aos Corintios…

-Está ben…saiamos ao atrio.

A luz daquela fría tarde de novembro esmorecía mentres a chuvia repenicaba no chan e o vento asubiaba. Os da funeraria xa tiñan todo preparado para meter a caixa da defunta no nicho. Lola non aguantou máis e rompeu a chorar.

-Quérote Lola, quérote moitísimo-,díxolle Manuel.

-Xa o sei meu ben. Pero a vida é tan curta, e custa tanto dicir o que sentimos…non quería que me pasara o mesmo cá defunta. Quería escoitarcho dicir.

Dime que me queres.Pero esta vez, se consecuente coas túas verbas, porque non terás máis oportunidades, terás que demostralo con feitos e deixar a un lado a túa ambición desmedida, xa que o teu tempo está a piques de esgotarse e non pareces darte conta.

Pero non te confundas, non serei eu quen se vaia, se non ti . 

A túa prepotencia, o teu egoísmo e insensibilidade trouxéronte ata aquí e provocaron o ultimato.

Aproveitácheste de min, abusando da miña xenerosidade e maltratándome  dunha maneira que non pareces ser consciente.

Poderíamos ter sido tan felices…

Vivir en total conexión, fundíndonos nun todo, respectándonos mutuamente e amándonos de maneira incondicional. Pero ti non o entendes.

Estou esgotada e non podo nin debo, seguir a soportarte por máis tempo.

De verdade que o sinto, pero terás que marcharte para sempre ,  ser humano.

EDITORIAL

El emperador Trump en lucha contra los nuevos bárbaros.

A más de la mitad de su mandato, Donald Trump parece haber obtenido la primera victoria en su política latinoamericana, lo que le sumará fuerzas en la lucha por obtener un segundo periodo presidencial en noviembre de 2020.

Recordemos que su plataforma electoral hacia este lado del planeta se basó en la construcción de un muro fronterizo con México para contener la emigración procedente de ese país, Centroamérica y otras regiones del mundo; ese muro tendría que ser pagado por el país vecino.

No es primera vez que en ese país de inmigrantes se desata una política anti inmigración. Por sólo citar el ejemplo más reciente, durante las pasadas administraciones  del presidente demócrata Barack Obama, entre 2009 y 2017, fueron deportados 2,8 millones de migrantes, incluidos medio millón de niños nacidos en territorio estadounidense, deportados junto con sus padres. No obstante, fue Donald Trump el primero en hacer de la guerra contra los inmigrantes el eje de su política exterior hacia Latinoamérica y el Caribe. De hecho, durante su campaña electoral prometió deportar a unos 6 millones.

Estados Unidos no es una nación, es un país conformado por inmigrantes de muchas nacionalidades, incluyendo a más de 57 millones de latinoamericanos que marcharon hacia la mayor economía del mundo en busca del sueño americano, que para ser conformado y mantenido ha convertido en pesadilla todo el sur de sus fronteras.

En lo que algunos analistas, incluyéndome entre ellos, consideran como un fenómeno provocado por los grupos de poder estadounidenses para facilitar a Trump la aplicación de políticas anti inmigrantes y, a su vez, poner en crisis al gobierno del presidente López Obrador, en los últimos meses varias caravanas de ciudadanos centroamericanos cruzaron el territorio mexicano en busca de atravesar la frontera de ese país con Estados Unidos. [...]  Ver +

Teño medo. Outra vez aquí, vendo esa lona decolorida de vacas pastando. Non entendo que sentido lle vén a colgar xusto aquí esto. Segues latexando? Eu quérote moitísimo, pola vida. Quixen e quero a tódolos teus irmáns.  Pero agora, sobre tódalas cousas, quérote a ti, meu pequerrecho. Ou pequerrecha.

– Helena Outeiriño? – si, eu. – faga pis neste bote e pase a consulta. Alá imos. Faime un sinal. Dime que me queres, que segues aí, mordeme un ril, que sei eu. Dime que queres que sexa a túa nai, que queres que che ensine o mundo, e que te arrole cada noite. -quitese a roupa de cintura para abaixo, colla unha saba e suba a padiola. Outra vez escarrancharse. Uns minutos de pánico, relaxando os músculos da miña pelvis, para que ese cacharro entre pola miña vaxina. Para verte. -embrión de 3mm. latido positivo. Non chore señora. Si que me queres…

"A ecoinnovación pode ser entendida como calquera actuación innovadora cara á sustentabilidade, reducindo o impacto ambiental no medio e a eficiencia dos recursos naturais empregados, a través do desenvolvemento de novos conceptos, do emprego de materiais con menor impacto ou reducindo o consumo de recursos."

Financiamento e concorrencia: - Ecoinnovación comercial: titorización e impulso de proxectos de sustentabilidade e ambiente no sector comercial. - Asociacionismo comecial e servizos para pemes comerciais.

Beneficiarias: Comerciantes retallistas que cumpran os seguintes requisitos:

- Que desenvolvan a súa actividade comercial en Galicia. - Que empreguen menos de 50 traballadores e non teñan a consideración de grande establecemento comercial. - Que desenvolvan a actividade comercial nun establecemento comercial cunha superficie de exposición e venda igual ou inferior a 300 metros cadrados. - Obradoiros artesáns que estean inscritos no Rexistro Xeral de Artesanía de Galicia. - Asociacións de vendedores das prazas de abastos, sen ánimo de lucro. - Asociacións de comerciantes de carácter territorial, sen ánimo de lucro (...) que leven a cabo proxectos de interese e transcendencia en centros comerciais abertos.

Actuacións subvencionables: - E-Ticket. - Ecoenvases: solucións sustentables de empaquetado de produto e para o seu envío, de ser o caso, coa utilización de materiais cen por cen biodegradables (ata 4.000€. 70%). - Economía circular (1.500€)

· Implantacións de negocios ou liñas de negocios comerciais baseados en procesos de economía circular. · Proxectos de negocios que introduzan polo menos o 70 % da oferta de produtos con etiquetaxe ecolóxica. · Proxectos de recollida de residuos téxtiles ou alimentarios para a súa reciclaxe.

PREME NA IMAXE PARA + INFO

Subvención para a mellora da competitividade da actividade empresarial ou profesional das persoas beneficiarias, mediante pagamento anticipado, unha subvención dun 80 % da actividade por subvencionar cun límite máximo de 3.000 euros de axuda polo conxunto de actividades subvencionables (...)

Prazo: 03/07/2019 - 02/08/2019

Liña 1. Mellora da competitividade a través dos seguintes servizos:  Investigación de mercado; Plan de márketing; Plan de comunicación do negocio; Plan estratéxico do negocio; Plan de crecemento: constitución da sociedade.; Plan de reorientación do negocio; Plan de uso das novas tecnoloxías no negocio; Plan de refinanciamento.

Liña 2. Mellora da competitividade a través dos seguintes investimentos: Compra de maquinaria; Compra de útiles e ferramentas; Reforma do local do negocio; Equipamentos informáticos; Rótulos; Aplicacións informáticas e páxinas web; Creación de logotipo do negocio; Mobiliario.

[fusion_builder_container admin_label=”” hundred_percent=”no” equal_height_columns=”no” menu_anchor=”” hide_on_mobile=”small-visibility,medium-visibility,large-visibility” class=”” id=”” background_color=”” background_image=”” background_position=”center center” background_repeat=”no-repeat” fade=”no” background_parallax=”none” enable_mobile=”no” parallax_speed=”0.3″ video_mp4=”” video_webm=”” video_ogv=”” video_url=”” video_aspect_ratio=”16:9″ video_loop=”yes” video_mute=”yes” video_preview_image=”” border_size=”” border_color=”” border_style=”solid” margin_top=”” margin_bottom=”” padding_top=”” padding_right=”” padding_bottom=”” padding_left=””][fusion_builder_row][fusion_builder_column type=”1_1″ layout=”1_1″ spacing=”” center_content=”no” hover_type=”none” link=”” min_height=”” hide_on_mobile=”small-visibility,medium-visibility,large-visibility” class=”” id=”” background_color=”” background_image=”” background_position=”left top” background_repeat=”no-repeat” border_size=”0″ border_color=”” border_style=”solid” border_position=”all” padding=”” animation_type=”” animation_direction=”left” animation_speed=”0.3″ animation_offset=”” last=”no”][fusion_text] [...]  Ver +

[fusion_builder_container admin_label=”” hundred_percent=”no” equal_height_columns=”no” menu_anchor=”” hide_on_mobile=”small-visibility,medium-visibility,large-visibility” class=”” id=”” background_color=”” background_image=”” background_position=”center center” background_repeat=”no-repeat” fade=”no” background_parallax=”none” enable_mobile=”no” parallax_speed=”0.3″ video_mp4=”” video_webm=”” video_ogv=”” video_url=”” video_aspect_ratio=”16:9″ video_loop=”yes” video_mute=”yes” video_preview_image=”” border_size=”” border_color=”” border_style=”solid” margin_top=”” margin_bottom=”” padding_top=”” padding_right=”” padding_bottom=”” padding_left=””][fusion_builder_row][fusion_builder_column type=”1_1″ layout=”1_1″ spacing=”” center_content=”no” hover_type=”none” link=”” min_height=”” hide_on_mobile=”small-visibility,medium-visibility,large-visibility” class=”” id=”” background_color=”” background_image=”” background_position=”left top” background_repeat=”no-repeat” border_size=”0″ border_color=”” border_style=”solid” border_position=”all” padding=”” animation_type=”” animation_direction=”left” animation_speed=”0.3″ animation_offset=”” last=”no”][fusion_text] [...]  Ver +

Subvencións para a innovación, dixitalización e implantación de novas fórmulas de comercialización e expansión do sector comercial e artesanal

Resumo das bases reguladoras para a concesión en réxime de concorrencia competitiva, de subvencións para a innovación, a dixitalización e a implantación de novas fórmulas de comercialización e expansión do sector comercial e artesanal. (ata o 26/05). Precisas axuda coa tramitación ou co teu proxecto? Podes poñerte en contacto connosco 636 889 015 / info@bencomun.gal

[fusion_builder_container admin_label=”” hundred_percent=”no” equal_height_columns=”no” menu_anchor=”” hide_on_mobile=”small-visibility,medium-visibility,large-visibility” class=”” id=”” background_color=”” background_image=”” background_position=”center center” background_repeat=”no-repeat” fade=”no” background_parallax=”none” enable_mobile=”no” parallax_speed=”0.3″ video_mp4=”” video_webm=”” video_ogv=”” video_url=”” video_aspect_ratio=”16:9″ video_loop=”yes” video_mute=”yes” video_preview_image=”” border_size=”” border_color=”” border_style=”solid” margin_top=”” margin_bottom=”” padding_top=”” padding_right=”” padding_bottom=”” padding_left=””][fusion_builder_row][fusion_builder_column type=”1_1″ layout=”1_1″ spacing=”” center_content=”no” hover_type=”none” link=”” min_height=”” hide_on_mobile=”small-visibility,medium-visibility,large-visibility” class=”” id=”” background_color=”” background_image=”” background_position=”left top” background_repeat=”no-repeat” border_size=”0″ border_color=”” border_style=”solid” border_position=”all” padding=”” animation_type=”” animation_direction=”left” animation_speed=”0.3″ animation_offset=”” last=”no”][fusion_text] [...]  Ver +

[fusion_builder_container admin_label=”” hundred_percent=”no” equal_height_columns=”no” menu_anchor=”” hide_on_mobile=”small-visibility,medium-visibility,large-visibility” class=”” id=”” background_color=”” background_image=”” background_position=”center center” background_repeat=”no-repeat” fade=”no” background_parallax=”none” enable_mobile=”no” parallax_speed=”0.3″ video_mp4=”” video_webm=”” video_ogv=”” video_url=”” video_aspect_ratio=”16:9″ video_loop=”yes” video_mute=”yes” video_preview_image=”” border_size=”” border_color=”” border_style=”solid” margin_top=”” margin_bottom=”” padding_top=”” padding_right=”” padding_bottom=”” padding_left=””][fusion_builder_row][fusion_builder_column type=”1_1″ layout=”1_1″ spacing=”” center_content=”no” hover_type=”none” link=”” min_height=”” hide_on_mobile=”small-visibility,medium-visibility,large-visibility” class=”” id=”” background_color=”” background_image=”” background_position=”left top” background_repeat=”no-repeat” border_size=”0″ border_color=”” border_style=”solid” border_position=”all” padding=”” animation_type=”” animation_direction=”left” animation_speed=”0.3″ animation_offset=”” last=”no”][fusion_text] [...]  Ver +

[fusion_builder_container admin_label=”” hundred_percent=”no” equal_height_columns=”no” menu_anchor=”” hide_on_mobile=”small-visibility,medium-visibility,large-visibility” class=”” id=”” background_color=”” background_image=”” background_position=”center center” background_repeat=”no-repeat” fade=”no” background_parallax=”none” enable_mobile=”no” parallax_speed=”0.3″ video_mp4=”” video_webm=”” video_ogv=”” video_url=”” video_aspect_ratio=”16:9″ video_loop=”yes” video_mute=”yes” video_preview_image=”” border_size=”” border_color=”” border_style=”solid” margin_top=”” margin_bottom=”” padding_top=”” padding_right=”” padding_bottom=”” padding_left=””][fusion_builder_row][fusion_builder_column type=”1_1″ layout=”1_1″ spacing=”” center_content=”no” hover_type=”none” link=”” min_height=”” hide_on_mobile=”small-visibility,medium-visibility,large-visibility” class=”” id=”” background_color=”” background_image=”” background_position=”left top” background_repeat=”no-repeat” border_size=”0″ border_color=”” border_style=”solid” border_position=”all” padding=”” animation_type=”” animation_direction=”left” animation_speed=”0.3″ animation_offset=”” last=”no”][fusion_text] [...]  Ver +

O son das chispas

O lume era música na casa baleira. No murmurio das lapas resoaban aínda os cantos do xentío no cemiterio. Mais o ritmo sincopado das chispas rebotaba nas paredes e traía de novo, inevitablemente, a soidade. Como non achegarse buscando un pouco de calor?

Fitou no lume mentres pelaba as últimas castañas. Mañá comería a outra metade. Outra vez asara bullotes para dous.

Mirou alí onde nace o lume. A ese punto onde o laranxa, o negro e o azul son case a mesma cor. Naquela incerteza cromática viu pestanexar uns ollos. Nunca tivera claro de que cor eran.

No mexer das lumaradas viu o seu corpo aloxándose. Bailaba só os puntos e quería bailar con el as voltas. Non lle quedou outra que seguilo.

Meteu a outra metade das castañas no peto.

E queimáronse.

Pan de ánimas

Recordo que a miña avoa só empregaba a fariña negra na véspera do dia de defuntos. Batía na masa mentres me dicía que aquel día era o máis perigoso para unha pousada, pois os hóspedes daquela noite non eran do noso mundo, e non coñecían diñeiro ningún. Por iso aquela fariña, que daba alivio a todos. Eu non cría ata que, a primeira noite que me tocou, vin como as habitacións se enchían de xente, e ao día seguinte todas as portas e contras amañecían abertas, e as habitacións baleiras.

Non me gustan eses bolos, pois vexo como lle deixan as mans á miña avoa, negras e cheas de cortes, que a veces se lle abren, tinguindo o pan dunha cor que non quero dicir, pero son importantes para a nosa familia, pois se algún de nós enferma, non tarda en comer o seu bolo, e deixar a porta aberta.

María, Maruxa e Marica

Na noite de Defuntos baixamos ás agachadas ata o río. Quedou a porta aberta, cruzamos as eiras, corremos coa melena ao vento. Tres cativas murmurando na escuridade do río. Tan rideiras, non nos decatamos do crecer da auga, comeunos a corrente, levounos ao fondo sen aire. Morremos as tres irmás. Pero nunha volvemos á casa.

Nós eramos moitas e o corpo cativo, así que colliamos quenda de novembro a novembro. No ano de María, non se falaba, quedabamos mirando o fondo das habitacións. Cando eramos Maruxa, ardían as cousas. Só ao vir Marica gozabamos dos meses falangueiras e divertidas. Tres, e volta comezar.

Pero un de cada tres non abonda. Nestes Defuntos, as cativas discutimos no río. Queremos rir sen parar, queimar sen parar. Tan amuadas, as outras non me senten crecer, comelas, deixalas sen aire. Morren dúas irmás. E eu por fin volvo a casa a soas, María.

Necrópole

Fai tanto tempo que marchaches, mamá. Eu penso sempre en ti, imaxínote comigo, ao fondo deste nicho. Só che podo escoitar hoxe, e ti nin sequera pensas en min. En min aquí, pois vesme ao teu lado, xogando ás agachadas. Pero ese é outro que fai a miña voz, i el si que fita cara aquí, coa miña cara e os meus ollos, porque sabe de boa man que me deixou pecho.

Oxalá puidera contarcho, pero nin recordo a súa cara cando o vin saltar do nicho, tan pequeno coma min, sorrindo. Abrazoume e tirou de min cara o burato, mentres ria. Ría coa miña voz e chamábate a berros.

Este é o día de defuntos, pero eu non o estou. Non vou quedar aquí. Estou seguro de que se te acercas mamá, e descubro como abrir esta porta, abrazareite e poderei saír, facendo a túa voz.

Meniñas

Cando a vella cega desapareceu congostra embaixo, os da tenda retiramos a vista da xanela. Os parroquianos semellaban coñecela ben. Preguntei intrigado como a súa condición non a impedía para tales camiñadas. Respondeume a encargada:
– A malpocada perdeu dúas meniñas nun parto. Home e fillos bateron nela e abandonárona. Hai anos comezou a vir nos días previos a Defuntos a por tarriños de mel, para ofrendalos ás ánimas. Eu doullos de balde… Ela segue esperando a que volten as fillas a facerlle compaña… mais só conseguiu queimar os ollos por fitar deseguido o lume.
Continuei a miña ruta de noite, adentrándome nas primeiras horas de Novembro. As revoltas do camiño leváronme a unha recóndita e ruinosa quinta. A través dunha xanela puiden ver como o lume proxectaba as sombras dos tarros dispostos na cambota. A cega ollaba a lareira. Xogaba inqueda con anacos de pan, agardando oír as lapas bailar.

As sobras dos mortais

– Deixa iso! – reprendeulle a avoa ao neto, dándolle un azoute.

Ela apartoulle as mans do prato onde repousaban sete candeas acesas. No fondo, unha balsa de aceite rexeitaba a cera candente que se derramaba. O rapaz apagara unha e cuns mistos importados da capital volveulle prender lume.

– Para que serven os cirios?

– Hoxe, meu neno, é a noite de defuntos e cómpre que teñamos con nós a todos os familiares que morreron. As candeas serven para recordalos, mais tamén para que acaden o ceo o antes posible.

– Están aquí agora mesmo? – inquiriu el cun sorriso destemido.

– Si. As ánimas están a acompañarnos durante esta velada. Teñen ese don. Durante unha noite ao ano, poden visitar os seus familiares. É por iso que debemos coidalos e atendelos ben. Non lles ha faltar calor, nin comida.

– E que comen os espíritos?

– As sobras dos mortais.

O cirio da morte

A procesión de mulleres, vestidas de rigoroso loito, ía liderada pola máis vella da aldea. A lúa abesouraba aquel sabbat, acompañado dos lacrimóxenos ouveos dos cans. As escasas luces que alumeaban nas rúas apagábanse ao seu paso. Xilda non sabía onde se dirixían e sentía pavor por se era descuberta.

Ao pasaren pola súa casa, levantou a mirada e albiscou unha chama que reflectía contra a fiestra. Uns ollos pequenos fitárona e delatárona.

Para a súa nai aquela candea tampouco pasou inadvertida. Pensou en ter unha boa retesía coa súa filla adolescente. Mais, entendía a súa curiosidade. Ela fixera o mesmo.

O seu irmán, ao ver aquel cortexo espectral, botou a correr, encrequenouse dentro do armario e mexou por si do medo.

Cando chegaron ao cemiterio, a anciá elixiu a Xilda. Descubriulle o veo e entregoulle o cirio da morte. Ela púxose a chorar e nai desfaleceu do desgusto.